فصلنامه اندازه گیری تربیتی

چکیده هدف از پژوهش حاضر بررسی روایی و پایایی پرسشنامه آیین‌ها در روابط متعهدانه پیرسون، چایلد و کارمون (2010) بود. جامعه آماری پژوهش شامل کلیه زنان و مردان متأهل شهر اصفهان در سال 1403-1402 بودند که با استفاده از روش نمونه‌گیری در دسترس و با حجم نمونه 388 نفر که بر اساس نسبت تعداد نمونه به تعداد گویه‌های پرسشنامه محاسبه گردید، پژوهش اجرا شد. پرسشنامه پس از ترجمه و رواسازی توسط متخصصان، به‌صورت الکترونیکی و بخشی به‌صورت چاپی توزیع و تکمیل گردید. از ضریب آلفای کرونباخ برای به دست آوردن پایایی و از تحلیل عاملی تأییدی برای بررسی روایی پرسشنامه استفاده شد. نتایج نشان داد که برازندگی مدل و ساختار روابط درونی گویه‌ها در تحلیل عاملی مورد تأیید است. ضریب آلفای کرونباخ برای کل پرسشنامه آیین‌ها در روابط متعهدانه برابر با 988/0 و برای عامل‌های روال‌ها و وظایف روزمره (919/0)، آیین‌های خاص (952/0)، صحبت روزمره (963/0)، بیان صمیمیت (961/0) و آیین‌های زن‌وشوهری (971/0) به دست آمد. همچنین ساختار پرسشنامه حاکی از آن است که نتایج تحلیل عاملی بر ارزش قابل قبولی با داده‎ها را نشان داده و همچنین شاخص‌های نیکویی بر ارزش مدل را تأیید می‌کنند (078/0 = RMSEA، 917/0 = IFI، 924/0 = NFI، و 946/0 = CFI). درنهایت روایی همگرایی بر اساس میانگین واریانس استخراج‌شده (AVE) پنج عامل ذکر شده است که حداقل مقدار آن 74/0 است و نشان‌دهنده همگرایی مناسب است؛ بنابراین می‌توان نتیجه گرفت پرسشنامه می‌تواند ابزار مناسبی برای ارزیابی آیین‎ها در روابط متعهدانه زنان و مردان متأهل باشد و می‎توان از آن به‌عنوان ابزاری معتبر در پژوهش‌ها استفاده کرد.

چکیده پژوهش حاضر با هدف بررسی ساختار عاملی، روایی و پایایی ابزار پیمایش چارچوب اجتماع اکتشافی انجام گرفت. پژوهش حاضر در زمره تحقیقات غیرآزمایشی است که به روش توصیفی- تحلیلی صورت گرفته است. جامعه آماری این پژوهش کلیه دانشجویان ثبت نام کرده در دوره دوره های مبتنی بر وب که در سال تحصیلی 1395-1396 به تحصیل اشتغال داشتند، بودند که حجم نمونه ایی به تعداد 271 دانشجو به روش نمونه گیری در دسترس از میان تعدادی از دانشگاه های ارائه کننده دوره های مبتنی بر وب در مقطع کارشناسی ارشد انتخاب شدند و به مقیاس چارجوب اجتماع اکتشافی اربا و همکاران(2008) پاسخ دادند. نتایج تحلیل عامل اکتشافی با روش مولفه های اصلی علاوه بر عامل کلی حضور،3 عامل حضور شناختی، اجتماعی و آموزشی را برای ابزار پیمایش اجتماع اکتشافی تایید نمود. برای بررسی پایایی پرسشنامه از ضریب الفای کرونباخ و برای تعیین روایی عاملی آن از روش تحلیل عاملی تاییدی استفاده شد. نتایج نشان داد که پرسشنامه از همسانی درونی مطلوبی قابل قبولی برخوردار است و ضرایب آلفای کرونباخ در زیر مقیاس های آن بین 8/89 تا 5/96 است.همچنین برای تعیین روایی عاملی از تحلیل عاملی تاییدی استفاده شد که نتایج نشان داد که ساختار پرسشنامه برازش قابل قبولی با داده ها دارد . کلیه شاخص های نیکویی برازش، مدل را تایید می کنند.در نتیجه می توان گفت نسخه ترجمه شده ابزار پیمایش چارچوب اجتماع اکتشافی برای استفاده در پژوهش های مربوط به دوره های یادگیری مبتنی بر وب در بین فراگیران ایرانی مقیاس قابل قبولی است.

چکیده چکیده
زمینه: به جز مقیاس های مربوط به اضطراب امتحان، کمبود در زمینة دسترسی به ابزارهای سنجش هیجانات پیشرفت فراگیران یک واقعیت غیرقابل انکار است. بنابراین، پژوهش حاضر با هدف آزمون روایی عاملی مقیاس های هیجان مربوط به کلاس (CRES) در گروهی از دانشجویان ایرانی انجام شد. روش: در مطالعة همبستگی حاضر 400 دانشجوی کارشناسی (240 پسر و 160 دختر) به مقیاس های هیجان مربوط به کلاس (CRES) پاسخ دادند. به منظور تعیین روایی عاملی و پایایی CRES به ترتیب روش های آماری تحلیل عاملی تأییدی و ضرایب همسانی درونی استفاده شد. یافته ها: نتایج تحلیل عاملی تاییدیCRES بر پایة نرم افزار AMOS نشان داد که در نمونة دانشجویان ایرانی ساختار چندبعدی مقیاس های هیجان مربوط به کلاس با داده ها برازش قابل قبولی داشت. نتایج مطالعة حاضر با تاکید مجدد بر تفکیک مقیاس های هیجانات مثبت (لذت، امیدواری، غرور) و منفی (خشم، اضطراب، شرم، ناامیدی و خستگی) برای اندازه گیری تجارب هیجانی مختلف در موقعیت کلاس درس به طور تجربی، از روایی درونی CRES حمایت کرد. ضرایب همسانی درونی مقیاس های هیجان مربوط به کلاس شامل هیجانات لذت، امیدواری، غرور، خشم، اضطراب، شرم، ناامیدی و خستگی به ترتیب برابر با 0/93، 0/92، ،0/89،0/89،0/89،0/91، 0/93 و 0/95 به دست آمد. نتیجه گیری: در مجموع، نتایج مطالعة حاضر، از یک سو، شواهدی را در دفاع از نظریة کنترل ارزش هیجانات پیشرفت ارائه کرد و از دیگر سوی نشان داد که CRES برای سنجش هیجانات مربوط به کلاس در گروه نمونة دانشجویان ایرانی ابزاری روا و پایا است.

چکیده هدف: پژوهش حاضر با هدف آزمون روایی عاملی پرسشنامۀ راهبردهای انگیزشی برای یادگیری (MSLQ) در گروهی از دانش‌آموزان ایرانی انجام شد. روش: جامعۀ آماری، همۀ دانش‌آموزان مقطع سوم دبیرستان شهر تهران در رشتۀ علوم انسانی بودند. 337 دانش‌آموز (172 پسر و 165 دختر) پس از انتخاب به روش نمونه‌گیری خوشه‌ای چند مرحله‌ای، به پرسشنامۀ راهبردهای انگیزشی برای یادگیری پاسخ دادند. به منظور تعیین روایی عاملی از روش آماری تحلیل عاملی تأییدی و به منظور بررسی همسانی درونی از ضرایب آلفای کرونباخ استفاده شد. یافته‌ها: نتایج تحلیل عاملی تأییدی نشان داد که ساختار عاملی پرسشنامه، برای اندازه‌گیری جهت‌گیری انگیزش درونی، جهت‌گیری انگیزش بیرونی، ارزش تکلیف، کنترل نکات برجسته یادگیری، احساس خودکارآمدی برای یادگیری و عملکرد، اضطراب آزمون، مرور ذهنی، بسط‌دهی، سازمان‌دهی، تفکر انتقادی، خودنظم‌دهی فراشناختی، زمان و محیط مطالعه، تلاش برای نظم‌دهی، جستجوی یادگیری و کمک‌طلبی، به طور تجربی از روایی درونی آن حمایت کرد. علاوه بر این، ضرایب همسانی درونی زیرمقیاس‌های پرسشنامه بین 78/0 تا 91/0 به دست آمد. نتیجه‌گیری: در مجموع، نتایج مطالعۀ حاضر، علاوه بر ارائۀ شواهدی در دفاع از نظریۀ یادگیری خودتنظیمی، نشان داد که پرسشنامۀ MSLQ، ویژگی‌های روانسنجی مناسب دارد و برای سنجش سازۀ راهبردهای شناختی و فراشناختی در گروه نمونۀ دانش‌آموزان ایرانی، می‌تواند به عنوان ابزاری تشخیصی و پژوهشی مورد استفاده قرار گیرد.

چکیده زمینه: سبک زندگی ارتقا دهندة سلامت یک مدل چندبعدی از اعمال خودآغازگر و ادراکاتی است که به حفظ و افزایش سطح رفاه، خودشکوفایی و رضامندی فرد کمک می‌کند. هدف: پژوهش حاضر با هدف آزمون روان‌سنجی نسخة تجدید نظر شدة دوم نیمرخ سبک زندگی ارتقا دهندة سلامت (HPLP-II؛ والکر، اسچریست و چندر، 1995) در بین گروهی از دانشجویان ایرانی انجام شد. روش: در مطالعه همبستگی حاضر 324 دانشجوی کارشناسی (130 پسر و 194 دختر) به HPLP-II و مقیاس سازگاری هیجانی (EAM؛ رابیو، آگادا، هانتنگاس و هرناندز، 2007) پاسخ دادند. به منظور تعیین روایی عاملی HPLP-II از روش‌ آماری تحلیل عاملی تأییدی و به منظور بررسی همسانی درونی HPLP-II از ضرایب آلفای کرونباخ استفاده شد. همچنین، به منظور مطالعه روایی سازة HPLP-II، ضریب همبستگی بین مقیاس‌های سبک زندگی ارتقا دهندة سلامت با سازگاری هیجانی گزارش شد. یافته‌ها: نتایج تحلیل عاملی تاییدی HPLP-II نشان داد که در نمونة دانشجویان ایرانی ساختار چندبعدی HPLP-II شامل پنج زیرمقیاس مسئولیت پذیری برای سلامت، فعالیت جسمانی، تغذیه، تعالی معنوی، روابط بین فردی و مدیریت استرس، با داده‌ها برازش مطلوبی داشت. نتایج مربوط به همبستگی بین عوامل چندگانة نیمرخ سبک زندگی با سازگاری هیجانی به طور تجربی از روایی سازة HPLP-II حمایت کرد. مقادیر ضرایب همسانی درونی زیرمقیاس‌های HPLP-II بین 56/0 تا 80/0 به دست آمد. نتیجه‌گیری: در مجموع، نتایج مطالعة حاضر نشان داد که HPLP-II برای سنجش مفهوم سبک زندگی ارتقادهندة سلامت در دانشجویان ایرانی ابزاری روا و پایا است.

چکیده هدف: پژوهش حاضر به‌منظور بررسی ساختار عاملی، روایی و پایایی پرسشنامه هوش موفق انجام گرفت. روش: حجم نمونه این پژوهش 500 دانش‌آموز (175 دختر و 325 پسر) بود که با روش نمونه‌گیری خوشه‌ای چندمرحله‌ای از بین مدارس دولتی شهر کرج انتخاب شدند و به پرسشنامۀ هوش موفق پاسخ دادند. یافته‌ها: نتایج تحلیل عاملی اکتشافی با روش مؤلفه‌های اصلی، علاوه بر عامل کلی هوش موفق، سه عامل (هوش تحلیلی، خلاق و عملی) را برای پرسشنامه هوش موفق تأیید کرد. برای بررسی پایایی پرسشنامه از ضریب آلفای کرونباخ و برای تعیین روایی عاملی آن از تحلیل عاملی تأییدی استفاده شد. نتایج نشان داد که پرسشنامه از همسانی درونی قابل قبولی برخوردار است و ضرایب آلفای کرونباخ در زیر مقیاس­های آن بین 74/0 تا 81/0 است. همچنین برای تعیین روایی عاملی از تحلیل عاملی تأییدی استفاده شد که نتایج تحلیل عاملی تأییدی مؤید این است که ساختار پرسشنامه برازش قابل قبولی با داده‌ها دارد و کلیه شاخص‌های نیکویی برازش، مدل را تأیید می­کنند. بحث و نتیجه‌گیری: یافته­های تحلیل عاملی، تقریباً مشابه تحقیقات انجام‌گرفته در فرهنگ اصلی و ضرایب پایایی و روایی نیز به نتایج تحقیقات پیشین نزدیک بود. بنابراین با توجه به خصوصیات روان‌سنجی مطلوب، این پرسشنامه ابزار مناسبی برای تعیین هوش موفق دانش‌آموزان می­باشد.

چکیده زمینه: مسئله موفقیت یا عدم موفقیت در امر تحصیل از مهم‌ترین دغدغه‌های هر نظام آموزشی در تمامی جوامع است. موفقیت و پیشرفت تحصیلی دانش‌آموزان و دانشجویان هر جامعه نشان‌دهنده موفقیت نظام آموزشی درزمینۀ هدف‌یابی و توجه به رفع نیازهای فردی است. یکی از متغیرهای فردی اثرگذار بر موفقیت تحصیلی تاب‌آوری تحصیلی است. هدف: هدف پژوهش حاضر بررسی روایی عاملی و پایایی پرسشنامه تاب‌آوری تحصیلی بود. این پرسشنامه توسط ساموئلز (2004) ساخته‌شده است. روش: در این پژوهش دو نمونه شرکت داشتند. نمونه اول شامل 300 دانش‌آموز دختر و پسر از دبیرستان‌های دولتی شهر بوکان که با نمونه‌گیری تصادفی انتخاب شدند و نمونه دوم شامل 319 دانشجوی دختر و پسر دانشگاه علامه طباطبائی که با نمونه‌گیری خوشه‌ای انتخاب شدند. به‌منظور بررسی پایایی پرسشنامه از ضریب آلفای کرونباخ و برای تعیین روایی عاملی از تحلیل عاملی اکتشافی به روش مؤلفه‌های اصلی و تحلیل عاملی تأییدی استفاده شد. یافته‌ها: بررسی نمودار اسکری تحلیل اولیه راه‌حل سه عاملی را نشان داد. سپس برای دستیابی به ساختار سه عاملی تحلیل مؤلفه‌های اصلی با روش چرخش واریماکس انجام شد. 11 سؤال به علت بار عاملی کمتر از 0.3 و یا به دلیل بار معنادار و مساوی بر روی بیش از یک عامل حذف شدند؛ و درنهایت تحلیل بر روی 29 سؤال باقی‌مانده انجام شد. بحث و نتیجه‌گیری: این سه عامل بر اساس سؤال‌های محتوای تحت پوشش مهارت‌های ارتباطی، جهت‌گیری آینده و مسئله محور و مثبت نگر نام‌گذاری شدند. ضرایب آلفای کرونباخ در خرده‌مقیاس‌های آن در نمونه دانش‌آموزی بین 63/0 تا 77/0 و در نمونه دانشجویی بین 62/0 تا 76/0 به دست آمد که نشان می‌دهد پایایی سه عامل در پژوهش حاضر در سطح قابل قبولی است.

چکیده زمینه: انتظارات پیامد، به این نکته مهم اشاره دارد که رفتار، محصول انتظارات افراد، از دست‌یابی به پیامدی خاص و میزان ارزشی است که برای آن پیامد قائل هستند. بنابراین عاملی مهم و اساسی در تعلیم و تربیت به شمار می‌رود. معرفی و ارائه ابزار مناسب برای ارزیابی این متغیر و نشان دادن نقش حیاتی آن در زمینه‌های مختلف تحصیلی ضروری است. هدف: پژوهش حاضر به منظور بررسی ساختار عاملی، روایی و پایایی مقیاس انتظارات پیامد دانشجو صورت گرفته است. روش: حجم نمونه این پژوهش414 دانشجو (248 دختر و 166 پسر) بود که با روش نمونه گیری خوشه ای چند مرحله‏ای از بین دانشگاه‏های سراسری، آزاد و پیام نور یزد انتخاب شدند و با مقیاس انتظارات پیامد مورد آزمون قرار گرفتند. یافته‌ها: نتایج تحلیل عاملی اکتشافی با روش مؤلفه های اصلی، علاوه بر عامل کلی انتظارات پیامد دانشجو، چهار عامل(جهت‌دهی آینده، رضایت شغلی، انتظارات شخصی و اعتماد شخصی) را برای مقیاس انتظارات پیامد دانشجو تأیید کرد. برای بررسی پایایی پرسشنامه از ضریب آلفای کرونباخ و برای تعیین روایی عاملی آن از تحلیل عاملی تأییدی استفاده شد. نتایج نشان داد که پرسشنامه از همسانی درونی قابل قبولی برخوردار است و ضرایب آلفای کرونباخ در زیر مقیاس‏های آن بین 65/0 تا 79/0 است. همچنین برای تعیین روایی عاملی از تحلیل عاملی تأییدی استفاده شد، که نتایج تحلیل عاملی تأییدی مؤید این است که ساختار پرسشنامه برازش قابل قبولی با داده‌ها دارد و کلیه شاخص‌های نیکویی برازش، مدل را تأیید می‌کنند. بحث و نتیجه‌گیری: یافته‌های تحلیل عاملی، تقریباً مشابه تحقیقات انجام گرفته در فرهنگ اصلی و ضرایب پایایی و روایی نیز به نتایج تحقیقات پیشین نزدیک بود. بنابراین با توجه به خصوصیات روان‌سنجی مطلوب، این پرسشنامه ابزار مناسبی برای تعیین انتظارات پیامد دانشجویان می‌باشد.

چکیده هدف پژوهش حاضر، بررسی روایی عاملی و پایایی پرسشنامه ادراک از کلاس است. این پرسشنامه توسط فراسر، مک روبین، و فیشر (1996)  ساخته شده است.به همین منظور به طور تصادفی 830 دانش آموز دختر و پسر از بین دبیرستان­های سطح شهر تهران، انتخاب شدند. برای بررسی پایایی پرسشنامه از ضریب آلفای کرانباخ و برای تعیین روایی عاملی آن از تحلیل عاملی اکتشافی و تاییدی استفاده شد. همسو با نتایج پژوهش فراسر، فیشر، مک روبین (1996)و درمن(2009) مطالعه حاضر نشان داد که این پرسشنامه از همسانی درونی قابل قبولی برخوردار است و ضرایب آلفای کرانباخ در زیر مقیاس­های آن بین 79/0 تا 90/0 است. همچنین نتایج تحلیل عاملی اکتشافی و تأییدی مؤید آن است که ساختار پرسشنامه برازش قابل قبولی با داده ها دارد و کلیه شاخص‏های نیکویی برازش، مدل را تایید می­کنند. بنابراین،این پرسشنامه می­تواند ابزار مناسبی برای ارزیابی ادراک دانش­آموزان از محیط کلاس باشد.