فصلنامه اندازه گیری تربیتی

چکیده پژوهش حاضر با هدف آزمون روان‌سنجی پرسشنامه‏ ی پرخاشگری سایبری در بین نوجوانان ایرانی انجام شد. روش پژوهش حاضر توصیفی از نوع همبستگی بود. جامعة آماری پژوهش شامل کلیة نوجوانان سنین 12 تا 18 ساله شهر تبریز بود که با استفاده از روش نمونه‏گیری تصادفی طبقه‌ای 394 دانش‏آموز (178 پسر و 216 دختر) انتخاب شدند. پس از ترجمه و اخذ نظرات کارشناسان خبره و آزمودنی‏ها، روایی صوری مقیاس تأیید شد. برای انجام تحلیل‏های آماری از نرم‏افزار AMOS و SPSS استفاده شد. نتایج تحلیل عاملی تأییدی نشان داد که در نمونة دانش‏آموزان ایرانی ساختار سه عاملی مقیاس شامل جعل هویت، پرخاشگری سایبری بصری- جنسی و پرخاشگری سایبری کلامی و طرد با داده‏ها برازش مطلوبی داشت. نتایج مربوط به همبستگی بین این مقیاس با مقیاس قلدری از روایی ملاکی نسخة پرخاشگری سایبری در بین نوجوانان حمایت کرد (72/0r=، 001/0>P). پایایی با روش آلفای کرونباخ، میانگین واریانس استخراج و بازآزمایی برای مقیاس کلی و ابعاد آن تأیید گردید. درمجموع، نتایج مطالعة حاضر نشان داد که پرسشنامه‌ی پرخاشگری سایبری برای سنجش پرخاشگری سایبری در دانش‏آموزان ایرانی ابزاری روا و پایا است. این ابزار می‏تواند جهت اندازه‏گیری پرخاشگری سایبری در بخش‏های پژوهشی و درمانی مورداستفاده قرار گیرد.

چکیده هدف پژوهش حاضر هنجاریابی و بررسی شاخص‌های روان‌سنجی مقیاس تاب‌آوری نوجوانان بولوت و همکاران (۲۰۱۳) بر روی دانش‌آموزان بود. پژوهش حاضر به لحاظ روش‌شناسی، به روش توصیفی و از نوع زمینه‌یابی بود. جامعه آماری پژوهش عبارت بودند از کلیه دانش‌آموزان متوسطه دوم شهر اصفهان در سال تحصیلی 1404-1403 بودند که تعداد 241 نفر بر اساس جدول مورگان و به روش در دسترس انتخاب شدند. مشارکت‌کنندگان به‌طور هم‌زمان به پرسشنامه تاب‌آوری نوجوانان بولوت و همکاران (۲۰۱۳) و مقیاس تاب‌آوری کانر و دیویدسون (2003) پاسخ دادند. جهت انجام تجزیه‌وتحلیل‌های آماری از نرم‌افزار آماری SPSS نسخة 26 و نرم‌افزار Amos نسخة 21 استفاده گردید. ضریب پایایی مقیاس تاب‌آوری با روش آلفای کرونباخ برابر با 84/0 و با روش دونیمه کردن برابر با 74/0 گزارش شد که نشان‌دهنده ثبات خوب نمرات آزمون است. همچنین بررسی روایی هم‌زمان همگرای مقیاس تاب‌آوری با پرسشنامه تاب‌آوری کانور و دیویدسون (2003) نشان داد که کلیه این ضرایب همبستگی در سطح (05/0>P) معنادار بوده است. بر اساس یافته‏های به‌دست‌آمده، می‏توان استدلال کرد که مقیاس تاب‌آوری نوجوانان بولوت و همکاران (۲۰۱۳) از روایی و پایایی مطلوبی برخوردار بوده و می‌تواند ابزاری مناسب برای سنجش تاب‌آوری نوجوانان در جامعه ایرانی باشد.

چکیده هدف از پژوهش حاضر، شناسایی ویژگی‌های روان‌سنجی مقیاس استحکام روانی نوجوانان McGeown و همکاران (2016) و آزمون رابطه‌ی آن با اهمال‌کاری تحصیلی، اضطراب فراگیر و اضطراب ریاضی در قالب تحلیل مسیر بود. نمونه آماری پژوهش شامل 455 نفر از دانش‌آموزان دوره دوم متوسطه شهر زنجان بود که به روش نمونه‌گیری خوشه‌ای انتخاب شدند. شرکت‌کنندگان به‌صورت حضوری و اجرای کلاسی به مقیاس‌های مربوطه پاسخ دادند. تجزیه‌وتحلیل داده‌ها، به‌صورت دوفازی و با به‌کارگیری روش‌های آماری تحلیل عاملی و تحلیل مسیر انجام شد. در فاز اول پژوهش به بررسی ویژگی‌های روان‌سنجی مقیاس استحکام روانی پرداخته شد. نتایج نشان داد یک راه‌حل شش عاملی، مطابق با شش ویژگی پیشنهادی استحکام روانی یعنی چالش، تعهد، کنترل (زندگی و هیجان) و اعتمادبه‌نفس (توانایی‌ها و بین فردی)، نسبت به مدل‌های رقیب بهترین برازش مدل را دارد. به‌علاوه همسانی درونی کل مقیاس با استفاده از آلفای کرونباخ 81/0 به دست آمد. در فاز دوم پژوهش به آزمون اثرات مستقیم و غیرمستقیم استحکام روانی بر اضطراب (فراگیر و ریاضی) و اهمال‌کاری تحصیلی با به‌کارگیری تکنیک آماری تحلیل مسیر پرداخته شد. نتایج پژوهش نشان که استحکام روانی اثر مستقیم بر اضطراب فراگیر، اضطراب ریاضی و اهمال‌کاری تحصیلی دارد به‌علاوه استحکام روانی با میانجی‌گری اضطراب فراگیر بر اهمال‌کاری تحصیلی و اضطراب ریاضی اثر غیرمستقیم دارد. پیامد یافته‌های پژوهش ازجمله کاربرد نتایج در مدارس و محیط‌های تحصیلی و پیشنهاد‌های پژوهشی برای مطالعات آتی موردبررسی قرار گرفت.

چکیده یکی از نیازهای حیاتی دانش‌آموزان برای ورود به مراحل بعدی زندگی، کسب سرمایه روان‌شناختی تحصیلی در مدرسه است؛ سرمایه‌ای که ورود آنان را به اجتماع سازمانی و دانشگاهی تسهیل کند. با توجه به اهمیت سرمایه روان‌شناختی در حیطه تحصیلی و محیط‌های آموزشی و نبود یک ابزار روا و پایا برای سنجش آن در دوران دبیرستان، پژوهش حاضر در راستای پر کردن خلأ موجود و به‌ منظور ارائه مستندات مربوط به تعیین روایی و پایایی مقیاس سرمایه روان‌شناختی تحصیلی انجام گرفت. این مقیاس بر روی دانش‌آموزان دوره‌های اول و دوم متوسطه شهرستان منوجان اجرا شد. تعداد 260 نفر به روش نمونه‌گیری تصادفی مرحله‌ای انتخاب شدند و به سوالات پرسشنامه پاسخ دادند. برای بررسی روایی و تعیین ساختار عاملی پرسشنامه از تحلیل عامل تأییدی مرتبه اول و دوم استفاده شد. نتایج نشان داد در تحلیل عامل تأییدی هر چهار عامل لحاظ شده بر اساس مبانی نظری مورد تأیید قرار گرفت. روایی ملاکی از طریق محاسبه همبستگی با نمره پرسشنامه سرمایه روان‌شناختی لوتانز (2007) بررسی شد و رضایت بخش بود. با استفاده از ضریب آلفای کرونباخ پایایی پرسشنامه بررسی شد و ضریب پایایی کل برابر با 92/0 حاصل شد؛ بنابراین می‌توان در پژوهش‌های مربوط به سرمایه روان‌شناختی تحصیلی از آن بهره برد.

چکیده امروزه متغیر انعطاف پذیری درمعرض توجه ویژه در حیطه بهداشت روانی است و هر روز بر تعداد پژوهش های مرتبط با آن افزوده میشود. هدف از پژوهش حاضر، ساخت و بررسی ویژگی های روان سنجی و ساختار عاملی مقیاس انعطاف پذیری روانی نوجوانان دختر بود. از میان کلیه دانش آموزان دختر 14-15 ساله ی شهر اصفهان که در دبیرستان مقطع اول مشغول به تحصیل بودند، 460 دانش‌آموز با روش نمونه‌گیری خوشه ای چندمرحله‌ای از بین 6 مدرسه در دو پایه تحصیلی هشتم و نهم (با تاکید بر پایه نهم) انتخاب شدند و علاوه بر ابزار مورد پژوهش، به پرسشنامه پذیرش و عمل (AAQ-II) و پرسشنامه سلامت عمومی (GHQ) پاسخ دادند. در تحلیل عاملی، سه عامل عمل متعهدانه، عدم کمال گرایی و گشودگی به تجربه در شکل گیری متغیر انعطاف پذیری روانی موثر بودند. یافته های به دست آمده نشان داد که مقیاس حاضر، ابزاری است که پایایی (ثبات، همسانی درونی) و روایی مناسب برای سنجش انعطاف پذیری روان شناختی را داراست. نتایج تحلیل عامل اکتشافی و تأییدی این پژوهش شاهدی بر روایی سازه مناسب این مقیاس می باشد.

چکیده پیشینه: برای آگاهی از هویت جنسیتی نوجوانان باید ابزار سنجشی تدوین شود تا بتوان به اطلاعات دقیق تر در این حوزه دست یافت؛ ابزاری که بر مبنای نظریه ای منسجم بنا شده ویژگی های روان سنجی آن مورد تائید قرار گرفته و استاندارد شده باشد. در بررسی هویت جنسیتی نوجوانان به جای تشخیصی که طی ساعت ها از طریق مصاحبه و مشاوره صورت می گیرد با ساخت و رواسازی یک پرسشنامه هویت جنسیتی می توان در زمان بسیار اندک فرد یا گروهی از افراد را از نظر وضعیت هویت جنسیتی شناسایی کرد. نتایج: پرسشنامه هویت جنسیتی نوجوانان دارای 91 سوال و چهار مقیاس هویت موفق، هویت زودرس، هویت دیررس و هویت آشفته بود. روایی سازه ی پرسشنامه با استفاده از مدل تحلیل عاملی با روش تحلیل مولفه های اصلی و چرخش واریماکس بررسی شد و سرانجام 4 عامل از آن استخراج گردید. برای بررسی روایی ملاکی پرسشنامه نیز از دو آزمون پرسشنامه سنجش حالات هویت و پرسشنامه نقش جنسیت بم استفاده شد. ضریب اعتبار پرسشنامه با استفاده از روش آلفای کرونباخ برای کل سوالات و مقیاس های آن محاسبه شد که مقدار آن از 73% تا 82% متغیر بود. هنجارهای پرسشنامه پس از مقایسه نمره های دانش آموزان دختر و پسر برای هر کدام از مقیاس های چهار گانه بر حسب رتبه درصدی و نمره های تراز شده z و t محاسبه و تدوین شد.